တနသာၤရီတိုင္း ထား၀ယ္ေဒသတြင္ ေရနက္ဆိပ္ကမ္းႏွင့္ အထူးစီးပြားေရးဇုန္ႀကီးတခု ဖြံၿဖိဳးလာမႈႏွင့္အတူ ေဒသခံ အမ်ားပုိင္ ကုမၸဏီမ်ားႏွင့္ ထား၀ယ္ေဒသခံမ်ားၾကား ေျမယာပိုင္ဆိုင္မႈမ်ား အျငင္းပြားလာၿပီး တိုင္းေဒသႀကီးအစိုးရ၊ ကုမၸဏီမ်ားႏွင့္ ေဒသခံမ်ားၾကား ျပႆနာ မ်ားစြာ ေပၚေပါက္လာေနသည္။ ထား၀ယ္ေဒသမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံ ေျမာက္ဘက္ ပိုင္း အက္ဒမန္ပင္လယ္ႏွင့္ ထိစပ္လ်က္ရွိၿပီး ကၽြန္းစု ၈၀၀ ခန္႔တည္ရွိကာ ဖြံ႕ၿဖိဳးလာေသာ စီးပြားေရးပတ္၀န္းက်င္ႏွင့္အတူ ေျမယာျပႆနာ အေျမာက္အမ်ားႏွင့္ ရင္ဆိုင္ေနရျပီျဖစ္သည္။ ထား၀ယ္ေဒသတြင္ ျပည္တြင္းကုမၸဏီမ်ားစြာမွာ ေဒသဖြံၿဖိဳး ေရးဟု ဆိုကာ ေျမယာသိမ္းဆည္မႈမ်ားကို ျပဳလုပ္လ်က္ရွိရာ ေဒသခံမ်ား၏ စီးပြားေရး ၊ လူမႈေရး ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈမ်ားကို ထိခိုက္လ်က္ရွိေၾကာင္း ထား၀ယ္ေဒသခံမ်ားက ဧရာ၀တီသို႔ ေျပာသည္။
“ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈဆိုတဲ့ အသံၾကားရင္ က်ေနာ္တို႔ ေၾကာက္ေနၿပီ။ က်ေနာ္တို႔မွာ စိုက္စရာေျမမရွိတာ့ဘူး။ ယဥ္ေက်း မႈေတြ မရွိေတာ့ ဘူး။ အစိုးရနဲ႔ ေပါင္းတဲ့ ခ႐ိုနီႀကီးေတြ ခ်မ္းသာလာတာကို ေဒသဖြံၿဖိဳးေရးလို႔ေျပာတာ ဘယ္နည္းနဲ႔မွ လက္မခံႏုိင္ဘူး”ဟု ထား၀ယ္တကၠသိုလ္ ျမန္မာစာဌာနမွ ဆရာေဇာ္သူရက ဧရာ၀တီသို႔ ေျပာသည္။ ထား၀ယ္ေဒသ ေျမယာသိမ္းဆည္းမႈမ်ား တြင္ အမ်ားဆံုးပါ၀င္ ပတ္သက္ေနေသာ “ထား၀ယ္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ အမ်ားပိုင္ ကုမၸဏီ”မွာ ေဒသဖြံ႕ၿဖိဳးေရး အေၾကာင္းျပလ်က္ ထူေထာင္ထားေသာ ကုမၸဏီျဖစ္ၿပီး ထား၀ယ္သား ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး မင္းေအာင္လိႈင္၊ တိုင္းေဒသႀကီး ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးျမတ္ကိုႏွင့္ အလြန္နီးစပ္မႈ ရွိသည္ဟု ေဒသခံမ်ားက ယံုၾကည္ေနၾကသည္။
အစိုးရအာဏာပိုင္မ်ားႏွင့္ နီးစပ္မႈရွိေၾကာင္း ထား၀ယ္ဖြံၿဖိဳးမႈ အမ်ားပိုင္ ကုမၸဏီ မန္ေနဂ်င္း ဒါ႐ိုက္တာ ဦးရဲထြဋ္ႏိုင္က ၀န္ခံ ေသာ္လည္း ကုမၸဏီမွာ ထား၀ယ္ေဒသ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအတြက္ အဏၰ၀ါ လႊမ္းကုမၸဏီ ပိုင္ရွင္ ဦးခင္စိုး၏ လမ္းညႊန္ ခ်က္ႏွင့္ အညီ ထူေထာင္ထားျခင္း ျဖစ္သည္ဟု ဧရာ၀တီႏွင့္ ေတြ႕ဆံုစဥ္ ေျပာၾကားသည္။ “၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ကလည္း ေျပာ တယ္။ မင္းေျမလာေတာင္းရင္ ငါမေပးရဲဘူးတဲ့။ မင္းတို႔အမ်ားပိုင္ ကုမၸဏီကေတာ့ ထား၀ယ္ေဒသႀကီးတခုလံုးကို ကိုယ္စား ျပဳတဲ့ ကုမၸဏီျဖစ္တဲ့အတြက္ ငါေပးရဲတယ္တဲ့။ ဒီအခ်ိန္မွာ မင္းတို႔ကို မေပးရင္ ငါဘယ္သူ႔ကို သြားေပးရမလဲတဲ့” ဟု ဦးရဲထြဋ္ႏုိင္က ဆိုသည္။ ထား၀ယ္ဖြံၿဖိဳးမႈ အမ်ားပိုင္ ကုမၸဏီအေနျဖင့္ ထား၀ယ္ေဒသတြင္ ေလေၾကာင္းလိုင္း၊ 3 Star ၊ 4 Star ဟိုတယ္ ၊ သတၱဳတြင္းလုပ္ငန္း၊ ဘိလပ္ေျမစက္႐ံု ၊ ႏိုင္ငံတကာ အဆင့္မီ Shopping Mall ၊ ေဂါက္ကြင္း ၊ ေမာင္းမကန္ ကမ္းေျခအပန္းေျဖ ဘန္ဂလိုမ်ား ၊ စိုက္ပ်ိဳးေရး လုပ္ငန္းမ်ားကို အေမရိကန္ ေဒၚလာ သန္းခ်ီ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံ၍ စီးပြားေရး ဖြံၿဖိဳးတိုးတက္ေစရန္ လုပ္ေဆာင္မည္ဟု ထား၀ယ္ဖြံၿဖိဳးမႈ အမ်ားပိုင္ ကုမၸဏီ မန္ေနဂ်င္း ဒါ႐ိုက္တာ ဦးရဲထြဋ္ႏိုင္ က ေျပာသည္။
“ ေဂါက္ကြင္းဆိုရင္ ၿပီးေနၿပီ။ မဖြင့္ရေသးဘူး။ ကေျမာကင္းတံတားထိပ္မွာ Shopping Mall ႀကီးတခု စေဆာက္ေန ပါတယ္။ လာမယ့္ႏွစ္ ၈ လပိုင္းေလာက္မွာ ဖြင့္ႏုိင္ေအာင္ ႀကိဳးစားေနတယ္။ အေမရိကန္ ေဒၚလာ ၃ သန္းရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံ ထားတယ္။ ေမာင္းမကန္မွာေတာ့ ဘန္ဂလိုေတြ စေဆာက္ၿပီးသြားၿပီ။ 3 star ၊ 4 star က Plan ၿပီးသြားၿပီ။ ခန္႔မွန္းဧည့္ သည္ ၂၀၀ တည္းႏုိင္မယ္လို႔ ခန္႔မွန္းထားတယ္။ ဇန္န၀ါရီလဆန္း ေလာက္မွာ ပႏၷက္ စ႐ိုက္မွာပါ။ ဘန္ဂလိုေလးကေတာ့ လူ ၅၀ ေလာက္တည္းလို႔ ရႏုိင္တယ္။ က်ေနာ္တို႔က ေရနက္ဆိပ္ကမ္း အေျခအေနေလးၾကည့္ၿပီး လႈပ္ရွားေနရတာ။ အခု က်ေနာ္တုိ႔က ေျမေနရာေတြယူထားၿပီး ဘာလို႔ လုပ္ငန္းမစေသးတာလဲဆိုတဲ့ ေ၀ဖန္မႈေတြရွိတယ္။ တခ်ိဳ႕ Plan ေတြက လုပ္ၿပီးၿပီ။ ေဒသ အေျခအေနကို ၾကည့္ၿပီး မဖြင့္ဘဲ ေစာင့္ေနရတာမ်ိဳးေတြလည္း ရွိတယ္”ဟု ဦးရဲထြဋ္ႏုိင္က ေျပာသည္။
ထား၀ယ္ ဖြံၿဖိဳးမႈ အမ်ားပိုင္ကုမၸဏီ တည္ေထာင္သူလည္းျဖစ္ အဏၰ၀ါလႊမ္းကုမၸဏီပိုင္ရွင္ ဦးခင္စုိးမွာ ထား၀ယ္သားတဦး ျဖစ္ၿပီး ယခင္က ေမြးျမဴေရးႏွင့္ ေရလုပ္ငန္း ၀န္ႀကီးႏွင့္ ပူးေပါင္းၿပီး စီးပြားရွာေဖြခဲ့ေသာ ငါးဖမ္းေလွမ်ားစြာ ပိုင္ဆိုင္ေသာ “ခ႐ိုနီ”တဦး ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ထို႔ေနာက္ ထား၀ယ္ေဒသသို႔ လာေရာက္ကာ ေဒသခံ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္မ်ားႏွင့္ ပူးေပါင္း၍ အမ်ားပိုင္ကုမၸဏီ တခုေထာင္ကာ ေျမယာ သိမ္းဆည္းမႈမ်ားစြာ ျပဳလုပ္ခဲ့ေၾကာင္း ထား၀ယ္အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ကို စတင္တည္ေထာင္ခဲ့သူ ေဒါက္တာသန္း၀င္းက ဧရာ၀တီသုိ႔ ေျပာသည္။ “ဦးခင္စိုးနဲ႔ ဒီကလူေတြ အရင္က အဆက္ အစပ္ သိပ္မရွိလွဘူး။ ဒီၿမိဳ႕ေပၚက သူေဌးေတြ ျဖစ္တဲ့ ဦးရဲထြဋ္ႏုိင္၊ ဦးယုစိန္၊ ဦးေဇာ္လင္း၊ ဦးသန္းစိန္ တို႔က အမ်ားပိုင္ ကုမၸဏီဆိုေတာ့ အမ်ားအက်ိဳးလုပ္ရမယ္ဆိုၿပီး အဟုတ္မွတ္လို႔ ၀င္သြားၾကတယ္။ လယ္သမားေတြက သူတို႔ေျမေတြ ျပန္ေပးဖုိ႔ေတာင္းဆိုေတာ့ ထား၀ယ္က သူေဌးေတြ ေတာ္ေတာ္စိတ္ထိခိုက္ သြားၾကတယ္။ သူတို႔ရဲ႕ ဂုဏ္သိကၡာေတြ ထိခိုက္ကုန္တယ္”ဟု ေဒါက္တာ သန္း၀င္းက ေျပာသည္။
ထား၀ယ္ဖြံၿဖိဳးမႈ အမ်ားပိုင္ကုမၸဏီက ေမာင္းမကန္ကမ္းေျခအနီးတြင္ သစ္ေတာႀကိဳး၀ုိင္း အပါအ၀င္ ေျမဧက ၃၂၀ ေက်ာ္ကို ေဒသ ဖြံၿဖိဳးေရးလုပ္ငန္းမ်ားေဆာင္ရြက္ရန္ သစ္ေတာဦးစီးဌာနသိုု႕ က်ပ္သိန္း ၂၀၀ ေက်ာ္သြင္း၍ လုပ္ပိုင္ခြင့္ရရွိခဲ့ ေၾကာင္း၊ ေၾကးတုိင္ႏွင့္ ေျမစာရင္းပိုင္ေျမမ်ားမွာ အခမဲ့ လုပ္ပုိင္ခြင့္ရွိထားေၾကာင္း သိရသည္။ ယင္း သစ္ေတာႀကိဳး၀ိုင္း ဒီေရေတာကို အားျပဳ၍ စား၀တ္ေနေရး ဖန္တီးေနရေသာ ႀကိဳး၀ိုင္းအနီးရွိ ေမာင္းမကန္ရြာႏွင့္ ကဗြီးႏွစ္ပင္ရြာတို႔မွ ေဒသခံ မ်ား၏ လူမႈစီးပြားေရးဘ၀မ်ားကို လြန္စြာထိခိုက္ ေျပာင္းလဲသြားေစေၾကာင္း ေမာင္းမကန္ရြာသား ဦးထြန္းၾကည္က ဧရာ၀တီသို႔ ေျပာသည္။ “အရင္က ဒီေတာထဲမွာ သီဟုိသီးခူး၊ ထင္းရွာ၊ သားငါး၊ ဖား ၊ ပုဇြန္ အကုန္၀င္ရွာလို႔ ရတယ္။ အခုကုမၸဏီက ၿခံစည္း႐ိုးအျပည့္ခတ္လိုက္ေတာ့ ရြာသားေတြက ၀င္မရွာ ရဲေတာ့ဘူး။ ေဒသအာဏာပိုင္ေတြကလည္း ကုမၸဏီဘက္ကို ပါတယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔က ယံုၾကည္တယ္”ဟု ဦးထြန္းၾကည္က ဆိုသည္။ ယင္းသစ္ေတာႀကိဳး၀ိုင္းႏွင့္ ကပ္လ်က္ရွိေသာ ေမာင္းမကန္ေဒသအပိုင္ ကဗီြးႏွစ္ပင္ရြာမွာ အိမ္ေျခ ၁၀၀ ခန္႔ရွိၿပီး လူ ၃၀၀ ခန္႔ေနထိုင္လ်က္ရွိရာ ယင္းရြာသို႔ ဧရာ၀တီ သတင္းဌာနက သြားေရာက္သတင္းရယူခဲ့ရာ ရြာသားမ်ား စုေ၀းစဥ္ ေမာင္းမကန္ေက်းရြာ အုပ္ခ်ဳပ္ ေရးမွဴးက အမ်ားႏွင့္ ဆိုင္ေသာ ဘုရား၀တ္ျပဳသည့္ ေနရာကိုခြင့္မျပဳခဲ့ေသာေၾကာင့္ အနီးရွိ ေျမကြက္ လပ္တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့ရ သည္။
ယင္းေနရာသို႕ ေဒသခံအာဏာပိုင္တခ်ိဳ႕အပါအ၀င္ အရပ္၀တ္ရဲမ်ားပါေရာက္ရွိလာၿပီး ေစာင့္ၾကည့္ ေမးျမန္းမႈမ်ား ျပဳလုပ္ ခဲ့ၿပီး ေနာက္အႀကိမ္မ်ားတြင္ သတင္းရယူလိုပါက ရဲတပ္ဖြဲ႕သို႕ အေၾကာင္းၾကားေပးရန္ ေမာင္းမကန္နယ္ထိန္းက လာေရာက္ေျပာဆိုသည္။ “က်ေနာ္တို႔ရြာသားေတြ အားလံုး ဒီေရေတာေလးကို အမွီျပဳေနရတာ။ ကုမၸဏီက ရြာမွာ ဆရာမ ႏွစ္ေယာက္ လာငွားေပးထား တာက လြဲရင္ ဘာအကူအညီမွ မေပးပါဘူး။ ကုမၸဏီကို သြားေျပာေတာ့ ရြာလူႀကီးေတြကို သိန္း ၂၀၀ ေက်ာ္အပ္ထားတယ္ေျပာတယ္။ က်ေနာ္တို႔ တျပားမွ မရပါဘူး”ဟု ကဗီြးႏွစ္ပင္ရြာသား ကိုလွ၀င္းက ေျပာ သည္။ “ကုမၸဏီက က်မတို႔ကို တဲအသစ္ေဆာက္တာမ်ိဳး ခြင့္မျပဳေတာ့ဘူး။ ဘယ္ေတာ့ ဖယ္ခိုင္းမလဲေတာ့ မသိေသးဘူး။ ဒီမွာေနလို႔မရရင္ေတာ့ ေနစရာေရာ၊ စားစရာပါ မရွိေတာ့ဘူး။ အခုေတာ့ ကနန္းေလး ပုဇြန္ေလး ဖမ္းေရာင္းေနတာ စားေလာက္တယ္”ဟု သစ္ေတာ္ႀကိဳး၀ိုင္း ဒီေရေတာထဲတြင္ ၁၀ ႏွစ္ခန္႔ေန ထိုင္ခဲ့သူ ကေလး ၅ ေယာက္အေမ ေဒၚစန္းေဌးက ေျပာသည္။ ေမာင္းမကန္ေဒသတြင္ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ က်ပ္သိန္း ၆၀၀ ေက်ာ္ ပံ့ပိုးေပးထားၿပီး ေဒသတြင္ အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္းမ်ား ေပၚေပါက္လာပါက ေဒသခံမ်ားကို ဦးစားေပးမည္ ျဖစ္ ေၾကာင္း ဦးရဲထြဋ္ႏုိင္က ေျပာ သည္။
“ထား၀ယ္လူမ်ိဳးက သစ္ပင္စားပင္စိုက္ၿပီးေတာ့ ႐ိုး႐ိုးသားသားေနလာၾကတယ္။ သို႔ေသာ္ စီးပြားေရးအေျပာင္းအလဲ ျဖစ္တဲ့အခါမွာ ေခတ္သစ္စီးပြားေရးနဲ႔ နီးစပ္တဲ့လူငယ္ေတြက ဒီအေျပာင္းအလဲကို ၀င္ခ်င္တယ္။ က်ေနာ္တို႔ မ၀င္လဲ ျပည္မက စီးပြားေရးသမားေတြ။ ႏုိင္ငံျခားကုမၸဏီေတြ ၀င္လာမွာပဲ။ အခုေဒသခံေတြ ဖားရွာ ငါးရွာၿပီး ဆင္းရဲေနၾကတယ္။ ေခတ္ေျပာင္းသြားတဲ့အခါမွာ ဖားရွာ ငါးရွာၿပီး က်န္ခဲ့လို႔မရေတာ့ဘူး။ က်ေနာ္တို႔က သူတို႕ကို ဆင္းရဲတြင္း ဆြဲတင္ေနတာကို ျမင့္တယ္ဆိုၿပီး ခုန္ခ်ေနၾကတာ။ က်ေနာ္တို႔ ထား၀ယ္ျပႆနာက ဘာနဲ႔တူ လဲဆိုရင္ အရမ္းခ်မ္းသာတဲ့ သူေဌးႀကီးနဲ႔ သူ႕ညီမ ထမိန္ေလွ်ာ္တဲ့ သူဆင္းရဲမ ဇာတ္လမ္းလိုပဲ။ သူေဌးႀကီးက အရမ္းခ်မ္း သာေပမဲ့ သူ႔ညီမက ထမိန္ေလ်ာ္ေနေတာ့ ဘယ္လိုမွ မသင့္ေတာ့ဘူး။ ညီမျဖစ္သူကလည္း တေန႔လုပ္ တေန႔စား ရတာကို ေပ်ာ္ေမြ႕ေနၿပီ။ ထား၀ယ္ျပႆနာက ဒါပဲ”ဟု ဦးရဲထြဋ္ႏုိင္က ဆိုသည္။
ထား၀ယ္ေဒသအေရွ႕ဘက္ ကရင္အမ်ိဳးသားအစည္းအ႐ံုး (KNU) ထိန္းခ်ဳပ္ေဒသမ်ားတြင္ ကုမၸဏီမ်ားစြာက ေနျပည္ေတာ္ အစိုးရထံမွ ေထာက္ခံခ်က္မ်ားျဖင့္ ေျမပိုင္ဆိုင္ေၾကာင္း လာေရာက္ရယူမႈ မ်ားျပားလာသည့္အတြက္ ေျမယာေရာင္း၀ယ္ခြင့္ လံုး၀ခြင့္မျပဳေတာ့ဘဲ ေျမယာအေရာင္းအ၀ယ္မ်ားကို KNU က ထိန္းခ်ဳပ္ထားသည္ဟု ကရင္အမ်ိဳးသား လြတ္ေျမာက္ေရး တပ္မေတာ္ (KNLA) မွ ဗိုလ္ႀကီးတဦးက ဧရာ၀တီသုိ႔ ေျပာသည္။
“ ေနျပည္ေတာ္ ခြင့္ျပဳခ်က္ပါတယ္ဆိုၿပီး ေထာက္ခံစာမ်ိဳးစံုနဲ႔ ေျမယူဖို႔ ေရာက္လာတဲ့သူေတြ အမ်ားႀကီးပဲ။ ဒီမွာ စီးပြားရွာ ခ်င္ေနၾကတယ္။ အဲဒီမွာ ေဒသခံေတြနဲ႔ ျပႆနာေတြ တက္လာေတာ့ က်ေနာ္တို႔ေျမအေရာင္းအ၀ယ္ မလုပ္ခိုင္းေတာ့ဘူး။ သူတို႔ေတြ စီးပြားေရး လာလုပ္မွ က်ေနာ္တို႔ ေဒသခံေတြ ပိုဆင္းရဲလာတယ္”ဟု ယင္းပုဂိၢဳလ္က ေျပာသည္။
Irrawaddy
